Dự đoán năm 2024: Top 9 xu hướng phát triển phần mềm

Trong những năm gần đây, công nghệ số đã nổi lên như một động lực quan trọng trên thị trường. Điện toán đám mây, phân tích dữ liệu và trí tuệ nhân tạo (AI) đã và đang tác động mạnh mẽ đến kỳ vọng của người tiêu dùng, khung vận hành và khả năng tạo doanh thu.

Khi năm 2024 bắt đầu, các xu hướng phát triển phần mềm đang phát triển nhanh chóng dưới tác động của tiến bộ công nghệ và sự thay đổi nhu cầu thị trường. Đối với cả doanh nghiệp lẫn nhà phát triển, việc bám sát các xu hướng phát triển phần mềm mới nhất là yếu tố then chốt để duy trì năng lực cạnh tranh và đạt được thành công. Trong bài viết này, chúng tôi sẽ trình bày chi tiết các xu hướng phát triển phần mềm chủ đạo được dự đoán sẽ có tác động lớn trong năm 2024.

1. Sự trỗi dậy của trí tuệ nhân tạo và học máy

Sự tích hợp trí tuệ nhân tạo và học máy đã trở thành nền tảng của các xu hướng phát triển phần mềm mới nhất, tạo ra bước đổi mới về chức năng và hiệu năng. Thông qua các thuật toán dự đoán và rà soát mã nguồn tự động, những công nghệ này giúp nâng cao hiệu quả và mở rộng khả năng trên nhiều lĩnh vực.

Năm 2023 đã chứng kiến những bước tiến công nghệ đáng chú ý, đặc biệt là việc ChatGPT được nâng cấp khả năng tạo cả mã nguồn lẫn văn bản, cùng với sự phát triển của công nghệ tạo ảnh AI từ prompt văn bản.

Trong giới nhà phát triển, mức độ phụ thuộc vào các công cụ lập trình được tăng cường bởi AI đang ngày càng tăng. Những công cụ này giúp đẩy nhanh quá trình viết mã và giảm thiểu lỗi. Ví dụ, Copilot của GitHub được chú ý đặc biệt nhờ khả năng gợi ý đoạn mã và hàm theo thời gian thực. Tương tự, các nền tảng phân tích do AI dẫn dắt như Tableau đã trở thành công cụ quý giá, mang lại cho doanh nghiệp khả năng phân tích dữ liệu hiệu quả và giàu insight.

Hướng tới năm 2024, những công nghệ này được kỳ vọng sẽ tiếp tục phát triển và tích hợp mượt mà hơn, đặc biệt tập trung vào việc tự động hoá các tác vụ liên quan đến tạo văn bản, viết mã và trực quan hoá dữ liệu.

2. Sự phổ biến của Blockchain

Trong các xu hướng phát triển phần mềm mới nhất, công nghệ blockchain đang ngày càng chiếm vị trí quan trọng. Công nghệ này đang mở rộng tính hữu dụng ra ngoài phạm vi tiền mã hoá, sang nhiều lĩnh vực khác nhau. Đặc biệt, khi nhu cầu về ứng dụng di động tăng cao và yêu cầu bảo mật, chất lượng ngày càng khắt khe, việc phát triển các ứng dụng dựa trên blockchain cũng gia tăng. Nhờ đó, tính minh bạch và độ tin cậy của dữ liệu được cải thiện, mang lại cho người dùng những giải pháp an toàn và đáng tin cậy hơn.

Các tính năng chính của hệ thống phần mềm hướng blockchain (BOS) bao gồm:

• Sao chép dữ liệu: Tính năng này sao chép dữ liệu trên hàng nghìn hệ thống, giúp nâng cao đáng kể tính bảo mật của dữ liệu.
• Xác minh yêu cầu: Hệ thống BOS xác minh các yêu cầu trước khi giao dịch được tiếp tục, đảm bảo chúng hợp lệ để hoàn tất thành công.
• Nhật ký giao dịch tuần tự: BOS ghi lại các giao dịch theo trình tự thời gian trong các khối liên kết với nhau, được thiết lập thông qua thuật toán đồng thuận.
• Mã hoá khoá công khai: Giao dịch BOS sử dụng mã hoá khoá công khai để trao đổi an toàn và có thể xác minh.

Mặc dù có nhiều ưu điểm, blockchain vẫn đang đối mặt với các thách thức như khả năng mở rộng và mức tiêu thụ năng lượng cao. Nếu những thách thức này không được giải quyết, chúng có thể cản trở việc ứng dụng rộng rãi công nghệ này.

3. Internet vạn vật (IoT)

ẢNH

Dù các xu hướng kỹ thuật phần mềm có thể biến động, Internet vạn vật (IoT) vẫn duy trì ổn định mức độ liên quan và đà tăng trưởng của mình. Theo dự báo của Statista, số lượng thiết bị IoT kết nối trên toàn cầu sẽ tăng vọt lên hơn 29 tỷ thiết bị vào năm 2030, gần gấp 3 lần con số 9,7 tỷ được ghi nhận vào năm 2020.

IoT đại diện cho một mạng lưới các vật thể vật lý được kết nối với nhau, từ các thiết bị gia dụng thông minh, thiết bị đeo cho đến ô tô. Mỗi vật thể đều được gắn cảm biến, cho phép trao đổi dữ liệu qua internet.

Công nghệ IoT mang lại nhiều lợi ích, bao gồm:

• Kết nối liền mạch và chia sẻ dữ liệu tức thời.
• Ra quyết định thông minh hơn nhờ những insight từ dữ liệu.
• Tăng cường tự động hoá giúp nâng cao hiệu quả.
• Khả năng quản lý thiết bị từ xa.
• Sự cộng hưởng với AI và phân tích dữ liệu để tạo ra các hệ thống thông minh hơn.

Các thiết bị đeo như Apple Watch, Jawbone, Misfit là những ví dụ tiêu biểu cho ứng dụng IoT. Những thiết bị này không chỉ đưa ra khuyến nghị về sức khoẻ và thể chất phù hợp với nhu cầu của từng người dùng, mà còn theo dõi hoạt động hằng ngày, nhịp tim và cá nhân hoá kế hoạch luyện tập.

4. Tự động hoá

Thị trường hyperautomation được dự báo sẽ lập kỷ lục mới trong năm nay, vượt mốc 155 tỷ USD — một con số ấn tượng theo bất kỳ tiêu chuẩn nào.

Trong thế giới hiện nay, việc tự động hoá quy trình làm việc đang được thúc đẩy mạnh mẽ trên mọi lĩnh vực, bao gồm cả phát triển phần mềm. Dù việc tự động hoá toàn bộ vòng đời phát triển phần mềm (SDLC) là điều không thực tế, nhưng việc sử dụng công nghệ tiên tiến một cách chiến lược có thể giúp hợp lý hoá và đơn giản hoá một số giai đoạn. Ví dụ, trong lĩnh vực kiểm thử, 77% doanh nghiệp đã áp dụng kiểm thử tự động cùng nhiều phương pháp khác.

Việc áp dụng tự động hoá vào quy trình phát triển phần mềm mang lại nhiều lợi ích, bao gồm:

• Nâng cao hiệu quả và kết quả làm việc của đội ngũ.
• Đảm bảo quy trình nhất quán, không lỗi.
• Tiết kiệm thời gian và chi phí.
• Tăng cường khả năng thích ứng và mở rộng của hệ thống.
• Tăng cường sự hợp tác và cộng hưởng trong đội ngũ.

Về cơ bản, tự động hoá giúp đội ngũ phát triển phần mềm thoát khỏi gánh nặng của những tác vụ lặp lại, ít quan trọng. Nhờ việc phân bổ lại công sức theo cách này, đội ngũ có thể dành nhiều thời gian và nguồn lực hơn cho những yếu tố phức tạp và có tác động lớn hơn trong quá trình phát triển.

5. Bảo mật dữ liệu lớn và an ninh mạng

Theo Statista, vấn đề rò rỉ dữ liệu vẫn dai dẳng — chi phí trung bình mỗi vụ vi phạm tại Mỹ tăng vọt lên 9,44 triệu USD tính đến năm 2022 — cho thấy tầm quan trọng của bảo mật dữ liệu lớn vững chắc. Khi dữ liệu là huyết mạch doanh nghiệp và chủ yếu lưu trên đám mây, bảo vệ dữ liệu lớn vẫn là trọng tâm hàng đầu của ngành phần mềm.

Việc triển khai bảo mật dữ liệu lớn trong phát triển phần mềm mang lại nhiều lợi ích, bao gồm:

• Bảo vệ dữ liệu: Bảo vệ dữ liệu nhạy cảm khỏi truy cập trái phép và các nguy cơ vi phạm tiềm ẩn.
• Tuân thủ quy định: Đảm bảo tuân thủ các luật bảo vệ dữ liệu nghiêm ngặt như Đạo luật về Khả năng Di chuyển và Trách nhiệm Giải trình Bảo hiểm Y tế (HIPAA).
• Quản lý mối đe doạ: Cho phép phát hiện và ngăn chặn sớm các mối đe doạ bảo mật tiềm ẩn.
• Quản trị dữ liệu: Tăng cường quản lý và giám sát việc truy cập và sử dụng dữ liệu.
• Tính liên tục trong kinh doanh: Giảm thiểu rủi ro để duy trì tính toàn vẹn vận hành ngay cả khi đối mặt với các thách thức bảo mật.
• Niềm tin và uy tín: Xây dựng niềm tin của khách hàng và nâng cao hình ảnh doanh nghiệp bằng cách thể hiện cam kết về bảo mật dữ liệu.
• Độ tin cậy trong phân tích: Đảm bảo việc phân tích dữ liệu dựa trên dữ liệu an toàn, không bị chỉnh sửa.

Các giải pháp bảo mật dữ liệu lớn hỗ trợ những hoạt động như giám sát bảo mật đám mây, ứng phó sự cố, săn tìm mối đe doạ, phân tích hành vi người dùng và lưu lượng mạng, cũng như phát hiện mối đe doạ nội bộ và rò rỉ dữ liệu.

6. DevSecOps

Trên thực tế, bảo mật quan trọng ở mọi lĩnh vực, nhưng đặc biệt quan trọng với các doanh nghiệp xử lý dữ liệu nhạy cảm hoặc dữ liệu cá nhân. Để đáp ứng nhu cầu này, sự chuyển đổi từ DevOps sang DevSecOps thể hiện việc tích hợp chiến lược các thực hành bảo mật vào pipeline phát triển.

Với DevSecOps, các biện pháp bảo mật được đưa vào ngay từ giai đoạn đầu của quá trình phát triển phần mềm. Cách tiếp cận này thúc đẩy sự hợp tác giữa nhà phát triển, tester và đội ngũ bảo mật, tăng cường tính an toàn và toàn vẹn cho cả vận hành lẫn sản phẩm cuối cùng.

Sự cam kết với phương pháp này cũng được thể hiện rõ qua các dự báo thị trường. Quy mô thị trường DevSecOps được dự đoán sẽ đạt tương đương 41,66 tỷ USD vào năm 2030, với tốc độ tăng trưởng kép hàng năm (CAGR) đạt 30,76% trong giai đoạn từ 2022 đến 2030 — cho thấy rõ mức độ công nhận của ngành đối với giá trị mà tư duy ưu tiên bảo mật này mang lại.

Lợi ích của việc áp dụng framework DevSecOps trong phát triển phần mềm bao gồm:

• Phát hiện sớm: Các vấn đề bảo mật được xác định và xử lý ngay từ giai đoạn đầu của chu kỳ phát triển, giảm thiểu các lỗ hổng tiềm ẩn.
• Cộng hưởng đội ngũ: Tăng cường hợp tác và giao tiếp giữa các đội phát triển, vận hành và bảo mật, tạo ra quy trình làm việc nhất quán và hiệu quả hơn.
• Đảm bảo tuân thủ: Phần mềm được phát triển tuân theo mọi quy định và tiêu chuẩn ngành liên quan, đảm bảo tuân thủ pháp lý và đạo đức.
• Phát triển tập trung vào bảo mật: Toàn bộ quy trình phát triển được tăng cường bằng các biện pháp bảo mật, giảm thiểu rủi ro.
• Đẩy nhanh tốc độ triển khai: Việc tích hợp bảo mật vào pipeline tích hợp liên tục/triển khai liên tục (CI/CD) giúp phát hành phần mềm nhanh hơn và ổn định hơn.
• Quản lý rủi ro: Các thực hành bảo mật chủ động giúp cải thiện đáng kể hồ sơ rủi ro của tổ chức.
• Văn hoá bảo mật: Khuyến khích cả đội ngũ phát triển tư duy lấy bảo mật làm trung tâm, điều cần thiết để duy trì tiêu chuẩn bảo mật cao.

PayPal là một ví dụ điển hình cho việc triển khai DevSecOps, cho thấy tầm quan trọng của phương pháp này đối với một công ty quản lý giao dịch tài chính và lưu trữ dữ liệu nhạy cảm. Bằng cách tích hợp DevSecOps vào quy trình làm việc, PayPal đã tăng cường khả năng phòng thủ trước các mối đe doạ mạng, đảm bảo nền tảng an toàn cho khách hàng, đồng thời duy trì uy tín là nhà cung cấp dịch vụ tài chính đáng tin cậy.

7. Kotlin Multiplatform và Compose Multiplatform

Kotlin Multiplatform và Compose Multiplatform thực sự mang tính cách mạng cho phát triển phần mềm đa nền tảng. Cho phép viết mã một lần và triển khai trên nhiều nền tảng giúp quy trình phát triển thống nhất, hiệu quả hơn. Tính linh hoạt của Kotlin ở cả backend lẫn frontend giảm thời gian và nguồn lực để viết, bảo trì mã; Compose Multiplatform còn cho phép chia sẻ thành phần giao diện (UI) giữa các nền tảng.

Vì Google khuyến nghị Kotlin là ngôn ngữ cho phát triển Android, mức độ phổ biến của Kotlin trong ngành càng tăng cao hơn. Cùng với Compose Multiplatform, Kotlin được dự đoán sẽ tiếp tục là một xu hướng quan trọng trong phát triển phần mềm.

Lợi ích của việc sử dụng Kotlin Multiplatform và Compose Multiplatform trong các dự án phần mềm bao gồm:

• Khả năng tái sử dụng mã: Triết lý "viết một lần, chạy ở mọi nơi" cho phép chia sẻ mã đáng kể giữa iOS, Android và các nền tảng khác, giảm thiểu sự dư thừa.
• Phát triển thống nhất: Nhà phát triển có thể sử dụng một ngôn ngữ duy nhất trong suốt quá trình phát triển, giúp đơn giản hoá đường cong học tập và giao tiếp trong đội ngũ.
• Hiệu năng gốc (native): Ứng dụng có thể đáp ứng các tiêu chuẩn hiệu năng cao vốn được kỳ vọng ở các ứng dụng native.
• Giao diện nhất quán: Compose Multiplatform giúp duy trì giao diện và trải nghiệm đồng nhất cho ứng dụng trên nhiều nền tảng khác nhau.
• Tạo prototype nhanh hơn: Những công nghệ này hỗ trợ rút ngắn chu kỳ phát triển khi tạo prototype và lặp lại các tính năng ứng dụng.
• Mã dễ bảo trì: Codebase trở nên đơn giản và dễ hiểu hơn, nâng cao khả năng bảo trì và giảm lỗi.
• Hệ sinh thái Kotlin: Nhà phát triển được hưởng lợi từ bộ công cụ, thư viện và sự hỗ trợ cộng đồng vững chắc mà hệ sinh thái Kotlin mang lại.

Các ứng dụng nổi bật được xây dựng bằng Kotlin phản ánh rõ độ tin cậy và hiệu quả của ngôn ngữ này. Các doanh nghiệp hàng đầu ngành như Netflix, Uber, Pinterest, Evernote, Duolingo, Coursera đều tận dụng Kotlin để phát triển nền tảng di động của mình, minh chứng cho khả năng của Kotlin trong việc đáp ứng các yêu cầu ứng dụng đa dạng và phức tạp.

8. Phát triển game di động

Game di động thực sự đã trải qua một sự chuyển mình đáng kể, từ sức hút đơn giản, kinh điển của các tựa game như Tetris hay Snake, cho đến những trải nghiệm nhập vai, đồ hoạ phong phú mà các tựa game như Pokémon GO hay Genshin Impact mang lại. Sự bùng nổ về khả năng của smartphone và lượng người dùng chính là động lực thúc đẩy sự phát triển và tính liên quan không ngừng của phát triển game di động.

Có nhiều lý do khiến việc đầu tư vào game di động trở nên hấp dẫn.

Trước tiên là phạm vi tiếp cận thị trường rộng lớn: người chơi game di động trải rộng trên mọi độ tuổi, giới tính, địa điểm, mang lại lượng khán giả tiềm năng khổng lồ. Nguồn doanh thu đa dạng cũng hấp dẫn không kém, từ quảng cáo, mua hàng trong ứng dụng đến thuê bao, battle pass và bản cao cấp. Mức độ tương tác cũng quan trọng — lối chơi hấp dẫn cùng cập nhật thường xuyên giúp game di động đạt mức tương tác cao và giữ chân người dùng tốt. Và sự tiện lợi, tính di động là lợi thế lớn: smartphone phổ biến nghĩa là có thể chơi mọi lúc, mọi nơi, vượt trội so với PC hay console.

Nhờ tiềm năng và khả năng sinh lời của thị trường game di động, nhiều thương hiệu game lâu đời đã bắt đầu điều chỉnh và phát hành phiên bản di động cho các tựa game nổi tiếng của mình. Xu hướng này không chỉ đưa thế giới game nổi tiếng đến với lượng khán giả rộng lớn hơn, mà còn giúp các thương hiệu tận dụng cơ hội tăng trưởng và kiếm tiền từ thị trường game di động.

Ngoài ra, những tiến bộ công nghệ như cloud gaming, thực tế tăng cường (AR) và thực tế ảo (VR) đang được tích hợp vào game di động, nâng cao trải nghiệm chơi game và mở ra những khả năng mới cho cả nhà phát triển lẫn người chơi.

Xét đến những động lực này, ngành công nghiệp game di động đang trong tư thế sẵn sàng để tiếp tục mở rộng, và việc đầu tư vào phát triển game di động có thể là một bước đi chiến lược và sinh lời, cho cả các công ty game lâu đời lẫn những đơn vị mới gia nhập ngành.

9. Phát triển phần mềm và Outsourcing CNTT

Outsourcing phát triển phần mềm là một bước đi chiến lược được các tổ chức, bao gồm cả startup, áp dụng nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh theo cách tiết kiệm chi phí. Theo khảo sát của Deloitte, 70% doanh nghiệp cho biết động lực chính khi outsourcing là để giảm chi phí. Cách tiếp cận này không chỉ nhằm cắt giảm chi phí mà còn tận dụng chuyên môn toàn cầu và đạt được hiệu quả vận hành.

Những lợi ích mở rộng của việc outsourcing phát triển phần mềm bao gồm:

• Quản lý chi phí: Outsourcing giúp giảm bớt gánh nặng tài chính cho đội ngũ nội bộ, bao gồm lương, phúc lợi, không gian làm việc và chi phí công nghệ.
• Tiếp cận nguồn nhân lực: Mở ra cánh cửa đến một nguồn nhân lực kỹ thuật dồi dào trên nhiều công nghệ khác nhau, giúp startup tìm được đúng chuyên môn phù hợp với nhu cầu dự án cụ thể.
• Tiết kiệm thời gian: Các quy trình tốn thời gian như tuyển dụng, onboarding và đào tạo được đối tác outsourcing xử lý, giúp startup đưa sản phẩm ra thị trường nhanh hơn.
• Giảm thiểu rủi ro: Các công ty phát triển thường có sẵn quy trình và hạ tầng vững chắc để xử lý rủi ro dự án, mang lại cho startup mức độ bảo mật và tính liên tục dự án tốt hơn.
• Đổi mới và chất lượng: Khi hợp tác với các chuyên gia giàu kinh nghiệm, startup có thể đảm bảo việc phát triển sản phẩm của mình luôn đi đầu về đổi mới và tiêu chuẩn chất lượng.
• Tập trung vào tăng trưởng chiến lược: Outsourcing giúp các lãnh đạo startup tập trung vào chiến lược kinh doanh và cơ hội tăng trưởng, thay vì bị cuốn vào sự phức tạp của phát triển phần mềm.

Các công ty như WhatsApp và Skype đã chứng minh hiệu quả của outsourcing khi dựa vào các nhà phát triển bên thứ ba để xây dựng và mở rộng sản phẩm của mình. Cách làm này không chỉ thành công trong việc duy trì sự linh hoạt vận hành, mà còn giúp duy trì một mô hình kinh doanh tinh gọn, có thể thích ứng với sự thay đổi nhu cầu thị trường. Đối với các startup muốn tối ưu hoá nguồn lực và đẩy nhanh chu kỳ phát triển, outsourcing vẫn là một chiến lược hấp dẫn.

10. Kết luận

Đến năm 2024, ngành phát triển phần mềm sẽ ngày càng tập trung vào trí tuệ nhân tạo và học máy, blockchain, Internet vạn vật (IoT), phát triển game di động, phát triển phần mềm và outsourcing CNTT.

Trí tuệ nhân tạo và học máy đang nổi lên như một nền tảng mới cho phát triển phần mềm, đóng góp đáng kể vào việc nâng cao hiệu quả và đổi mới chức năng. Công nghệ blockchain tăng cường tính bảo mật và độ tin cậy, được ứng dụng rộng rãi, đặc biệt trong lĩnh vực ứng dụng di động. Internet vạn vật (IoT) thúc đẩy việc chia sẻ dữ liệu và tự động hoá thông qua các thiết bị được kết nối với nhau, tạo ra cuộc cách mạng trong nhiều ngành công nghiệp khác nhau. Ngoài ra, phát triển phần mềm và outsourcing CNTT còn mang lại nhiều lợi ích khác như quản lý chi phí, giảm thiểu rủi ro và thúc đẩy đổi mới.

Chúng tôi hiểu rằng những xu hướng này là yếu tố thiết yếu để doanh nghiệp và nhà phát triển duy trì năng lực cạnh tranh và đạt được thành công, và Miichisoft luôn nỗ lực cập nhật những xu hướng công nghệ này với chất lượng tốt nhất. Miichisoft cũng tự hào sở hữu đội ngũ nhân sự CNTT chất lượng cao, có thể giải quyết các bài toán phát triển offshore của quý khách. Hãy đón chờ những bài viết sắp tới với thông tin cập nhật mới nhất về xu hướng phát triển phần mềm.